Ngón tay run không bấm nổi một số điện thoại — và câu hỏi “mình là ai mà đòi đứng đó?”
Tháng 10 năm 2015. Tôi hai mươi hai tuổi, vừa rời giảng đường Luật Đại học Cần Thơ với tấm bằng loại giỏi và một thứ duy nhất trong tay: danh sách số điện thoại người lạ. Việc của tôi nghe qua rất đơn giản. Bấm số. Gọi. Mời mua bảo hiểm.
Đơn giản. Trên giấy thôi.
Ngón tay tôi run. Run tới mức phải nhìn từng phím một mới bấm được — số 0 nằm đâu, số 9 nằm đâu, tôi dò như đứa trẻ mới tập đếm. Tim đập thình thịch trước cả khi đầu dây bên kia kịp đổ chuông. Có cuộc, tôi vừa mở miệng chào, khách cúp máy.
Tôi bấm. Người ta cúp máy sau mười lăm giây.
Tối về, tôi ngồi tra Google tới tám, chín giờ đêm. Không phải vì tôi chăm. Vì tôi sợ. Sợ ngày mai lại bị cúp máy mà không hiểu mình sai chỗ nào. Nhưng sâu hơn cả nỗi sợ bị từ chối, có một câu hỏi cứ gặm tôi mỗi đêm: mình là ai mà đòi đứng đây nói với người ta?
Bạn biết cảm giác đó chứ. Chưa làm đã thấy mình không đủ tư cách.
Tua nhanh mười năm. Cũng con người đó, hôm nay đứng lớp tám tiếng liên tục không mệt, trước hàng trăm người. Không phải vì tôi đã hết sợ.
Tôi nói thẳng với bạn ngay từ dòng này: bài viết không dạy bạn cách hết sợ. Vì chính tôi chưa bao giờ hết. Tôi chỉ học được đúng một điều — sợ rồi vẫn bước lên được.
Và đây là chỗ ít người chịu nói cho bạn. Nỗi sợ gọi một người lạ qua điện thoại, với nỗi sợ đứng trước năm mươi ánh mắt trên sân khấu — là cùng một nỗi sợ. Chỉ khác cái tên bạn đặt cho nó.
Ngón tay run trên bàn phím hay giọng run trên sân khấu, cũng một cơ thể đó lên tiếng. Việc của bạn không phải làm nó im. Là bước lên khi nó vẫn đang run.
Nỗi sợ sân khấu là gì và vì sao cơ thể phản ứng như bị sư tử đuổi (khán giả không phải thẩm phán)
Tim đập thình thịch. Tay đổ mồ hôi. Giọng run lên trước khi kịp thốt ra chữ đầu tiên.
Đó là nỗi sợ sân khấu (stage fright — nỗi sợ khi đứng trước đám đông), và nó là một phản ứng sinh học bình thường. Cơ thể bạn không phân biệt được “bị sư tử đuổi” với “bị 50 người nhìn” — cùng một bộ báo động đã cứu tổ tiên khỏi thú dữ, giờ nổ ra khi nhiều cặp mắt đổ dồn về phía bạn. Bạn không hỏng hóc gì cả. Bạn chỉ đang là con người.
Hiểu điều đó rồi, bạn sẽ thấy câu mình vẫn hỏi là câu hỏi SAI.
“Làm sao để hết sợ?”
Không có ngưỡng “hết sợ” nào cả. Nó không tồn tại. Tôi đứng lớp 8 tiếng liền, dạy hàng trăm người, và trước mỗi sân khấu lớn tôi vẫn còn run. Đây là điều gần như không ai nói cho bạn: confidence (tự tin) không đến TRƯỚC. Nó không phải thứ bạn tích đủ rồi mới dám bước lên. Nó đến SAU — sau lần đầu bạn dám run mà vẫn bước tới.
Bạn bước trước. Tự tin theo sau. Không bao giờ ngược lại.
Vậy nên đừng cố giết cơn run. Hãy đọc lại nó.
Cái run đó là TÍN HIỆU. Nó báo rằng bạn đang làm một điều có giá trị với chính mình. Người chẳng thấy run gì trước khi lên sân khấu thường là người không đủ quan tâm đến kết quả. Kẻ nguy hiểm trên sân khấu không phải người run — mà là người đứng đó mà chẳng quan tâm gì.
Còn một nỗi sợ nữa phải gỡ: sợ bị phán xét.
Khán giả không phải thẩm phán. Họ không ngồi dưới đó để chấm điểm bạn. Họ ngồi đó vì đang KẸT một vấn đề, và họ hy vọng bạn có cách gỡ. Khoảnh khắc bạn bước lên, họ đã mặc định bạn là chuyên gia — trao bạn vị thế đó TRƯỚC khi bạn kịp mở miệng. Đừng tự tay đập vỡ nó bằng cách chưa nói đã xin lỗi.
Muốn dời tâm điểm ra khỏi bản thân, trước mỗi buổi nói hãy tự hỏi ba câu — phân tích khán giả (audience analysis) đơn giản nhất:
- Người nghe đang ở đâu trong hành trình của họ?
- Họ đang sợ điều gì?
- Họ muốn đến đâu?
Nhớ được ba câu này, buổi nói không còn về bạn nữa. Cơn run vẫn ở đó. Nhưng nó thôi đóng băng bạn.
Và cách để cơn run thôi đóng băng bạn không nằm ở việc chờ nó biến mất. Nó nằm ở ba việc rất cụ thể tôi làm trước, trong và sau mỗi lần bước lên. Đây là việc thứ nhất.
Kỹ thuật 1: Đổi tên nỗi sợ để bớt run khi nói trước đám đông
Đây là công cụ tôi ước có ai đưa cho tôi năm 2015, cái năm ngón tay tôi run đến mức phải nhìn từng phím mới bấm nổi một số điện thoại.
Bạn cần biết một sự thật về cơ thể mình. Hồi hộp và hứng khởi dùng CHUNG một bộ phản ứng. Cùng adrenaline (chất cơ thể tự tiết ra khi căng thẳng hoặc phấn khích) bơm vào máu. Cùng tim đập thình thịch. Cùng luồng năng lượng chạy dọc sống lưng, cùng bàn tay lạnh, cùng cái bụng thắt lại.
Não bạn KHÔNG phân biệt được hai thứ đó.
Nó chỉ thấy tim đập, tay run, năng lượng dâng lên — rồi chờ BẠN dán nhãn. Bạn gọi tên. Cái tên đó quyết định bạn bước tới hay bước lùi. Gọi là “sợ”, chân cứng lại, bạn tìm đường lùi. Gọi là “hứng khởi”, cùng luồng năng lượng ấy đẩy bạn về phía trước.
Đây là chỗ hầu hết mọi người tự bắn vào chân mình.
Trước khi lên sân khấu, họ nhủ thầm: “Bình tĩnh, đừng sợ.” Sai. Não nghe chữ “sợ” trước — bạn vừa tự tay dán đúng cái nhãn khiến mình đóng băng.
Đừng làm vậy.
Thay vào đó, nói với chính mình: “Tôi đang hứng khởi.” Nói thành tiếng nếu được. Nghe ngớ ngẩn, nhưng bạn đang làm một việc rất nghiêm túc: giành lại quyền đặt tên cho phản ứng trong cơ thể mình, trước khi nỗi sợ kịp đặt tên thay bạn.
Đây là làm chủ giọng nói và năng lượng — nhưng nó bắt đầu trong đầu, không phải ở dây thanh quản. Năng lượng thật trên sân khấu là thứ không giả được. Cái tư duy (mindset) bạn chọn trước khi bước lên chính là công tắc bật nguồn cho luồng năng lượng đó.
Nhớ lại telesale năm xưa: cùng một nỗi sợ tiếp xúc người lạ, chỉ khác cái tên tôi đặt cho nó. Ngày tôi thôi gọi nó là “ám ảnh” và bắt đầu gọi nó là “cơ hội”, ngón tay tôi vẫn run — nhưng tôi vẫn bấm. Tôi bấm số đầu tiên. Rồi số thứ hai.
Bạn không cần chờ hết run. Bạn chỉ cần đổi cái tên, rồi bước lên khi vẫn đang run.
Câu chuyện bạn tự kể là thứ duy nhất bạn thật sự kiểm soát được trên sân khấu.
Nhưng đổi tên cơn run mới là bước bạn làm ở cửa sân khấu. Còn thứ bạn mang lên sân khấu — cái nội dung bạn nói ra — mới quyết định người ta ở lại hay rút điện thoại ra bấm. Và ở đây tôi từng vấp một cú đau.
Kỹ thuật 2: Sống trong nội dung, đừng thuộc lòng script — đêm cả phòng không ai nhìn điện thoại
Tôi từng tưởng chuẩn bị kỹ nghĩa là học thuộc từng câu. Viết ra một cái script (kịch bản), gạch đầu dòng, đọc tới đọc lui đến khi nhắm mắt cũng đọc trơn.
Rồi tôi lên sân khấu lần đầu.
Ai đó ở hàng ghế dưới ho một tiếng. Một tiếng ho. Vậy thôi. Đầu tôi trắng xóa. Câu tiếp theo lẽ ra nằm sẵn đâu đó trong đầu — nó biến mất. Mà câu này kéo câu kia, mất một câu là đổ cả dây. Domino ngã. Tôi đứng đó, miệng mở, không có gì đi ra.
Đó là cái bẫy của thuộc lòng. Khi bạn thuộc từng chữ, bạn không còn đang NÓI — bạn đang đọc lại từ trí nhớ. Mà trí nhớ thì mong manh. Một tiếng ho, một câu hỏi lạc kịch bản, một ánh mắt khó đọc — chỉ một cú chạm nhẹ là cả chuỗi sụp.
Nói từ trí nhớ, bạn luôn nơm nớp sợ quên. Nói từ trải nghiệm, bạn không thể quên — vì bạn đã sống qua nó.
Để tôi kể bạn nghe một đêm khác.
Đêm đó tôi đứng trước 40 người, kể về năm 2018 — năm tôi lỗ gần 1 tỷ, đội 40 người gây dựng gần ba năm tan trong vài tuần. Không một câu script. Tôi chẳng soạn chữ nào, vì thứ tôi kể đã nằm sẵn trong xương rồi.
Cả phòng im lặng.
Không ai nhìn điện thoại. Không một ai. Bốn mươi con người ngồi đó, mắt dán vào tôi, vì họ nghe thấy thứ mà không script nào tạo ra được: sự thật. Họ biết tôi không diễn. Giọng tôi lúc đó không đều, không đẹp — nhưng nó thật, và cái thật đó giữ chân họ.
Đây cũng là lý do tôi đứng lớp 8 tiếng liên tục mà không mệt. Nhiều người hỏi tôi lấy sức đâu ra. Câu trả lời đơn giản đến bất ngờ: tôi không phải cố nhớ gì cả. Không gồng lục lại từng dòng đã học. Tôi chỉ kể lại những gì mình đã sống qua. Kể chuyện đời mình thì mệt sao được.
Người nghe không cần một người hoàn hảo. Họ cần một người thật. Thứ họ nhớ sau buổi nói không phải slide đẹp hay con số, mà là khoảnh khắc bạn dám nói ra điều người khác không dám. Personal brand (thương hiệu cá nhân) của bạn xây bằng chính những sự thật đó — không phải bằng hình ảnh chỉnh chu.
Nên buổi nói tới, đừng ngồi học thuộc. Hãy chọn một chuyện bạn đã thật sự sống qua và kể lại nó bằng giọng của chính mình.
Kể từ trải nghiệm thật, không có câu đúng hay câu sai. Chỉ có thật, hoặc không thật.
Nhưng bạn để ý chưa — hai kỹ thuật trên đều giả định bạn đã dám đứng lên sân khấu đó rồi. Câu hỏi thật sự của người mới là: làm sao để lần đầu tiên bước lên không phải là canh bạc lớn nhất đời? Chỗ này tôi trả bằng gần một tỷ đồng mới học được.
Kỹ thuật 3: Test nhỏ trước khi đặt cược lớn — đêm 2018 đứng trước gương và bài học giá gần 1 tỷ
Tôi lên nhanh lắm.
Đầu 2016, chưa đầy sáu tháng vào nghề, tôi được đưa lên quản lý. Hai mươi bốn tuổi, trong tay gần bốn mươi người, thu nhập chín con số một tháng. Người ngoài nhìn vào tưởng tôi giỏi. Thật ra tôi chỉ đi nhanh. Nhanh đến mức chưa kịp học cách GIỮ.
Rồi mọi thứ sụp.
Hai lần phá sản. Cú nặng nhất là năm 2018: lỗ gần một tỷ đồng. Đội bốn mươi người tôi mất gần ba năm gây dựng — tan trong vài tuần. Từng người một rời đi, và tôi không giữ nổi ai.
Tháng 9 năm đó, tôi đứng trước gương. Không nói được một câu. Trong đầu chỉ có đúng một câu hỏi, mà nó không phải “làm sao gỡ lại tiền”. Nó là: “Bây giờ mình còn dám nói gì với ai?”
Đó mới là nỗi sợ thật nhất đời tôi. Không phải sợ đám đông. Là sợ mình không còn gì đáng để nói ra nữa.
Ngồi lại, tôi nhìn ra mình sai ở đâu. Tôi tự tin sai chỗ. Tin vào ý tưởng của mình thay vì tin vào bằng chứng. Đặt cược lớn trước khi test đủ nhỏ. Confidence (tự tin) mà không có bằng chứng đỡ dưới chân thì không phải sức mạnh — nó là cú ngã đang chờ tới giờ.
Chuyện này liên quan gì đến nói trước đám đông?
Liên quan tất cả. Nỗi sợ lớn nhất của người mới không phải là nói. Là run trước năm trăm người ngay LẦN ĐẦU. Sai lầm nằm đúng chỗ đó: để lần đầu tiên của mình cũng là lần lớn nhất.
Đừng.
Giờ mỗi khi có một chủ đề mới, tôi không mang thẳng nó lên sân khấu lớn. Tôi mở một buổi meetup (buổi gặp mặt nhỏ) miễn phí, hai mươi đến ba mươi người. Nói hết những gì mình biết. Cuối buổi hỏi thẳng: “Ai sẵn sàng trả ba trăm nghìn để học sâu hơn — giơ tay?”
Ba mươi phần trăm giơ tay: có thị trường, đi tiếp. Không ai giơ: tôi vừa học một bài học giá không đồng, thay vì bài học giá một tỷ như năm 2018.
(Những con số này — chín con số, gần một tỷ, ba trăm nghìn — là trải nghiệm riêng của tôi. Kết quả tùy từng người, tôi không cam kết bạn sẽ ra đúng như vậy.)
Và đây mới là phần đổi đời tôi. Sau khoảng hai mươi buổi meetup như thế, tôi đã nhìn thẳng vào mắt người nghe sáu trăm lần. Sáu trăm lần thật.
Không kỹ thuật thở nào thay được sáu trăm lần đó. Không khóa mindset (tư duy) nào thay được. Sự dạn dĩ trên sân khấu không mua bằng lý thuyết — nó được trả bằng số lần bạn dám đứng.
Nên đừng chờ tới lúc hết sợ mới bước lên. Không có lúc đó đâu.
Test nhỏ. Đứng nhiều lần. Rồi mới đặt cược lớn.
Cùng một nỗi sợ, khác quy mô: từ chốt được đơn hàng đến giữ được đội 40 người
Ba kỹ thuật tôi vừa kể không phải để bạn “hết run” rồi thôi. Chúng để bạn kiếm ra tiền.
Nhìn lại đường tôi đi. Bắt đầu là thằng telesale tay run không bấm nổi một số điện thoại, phải nhìn từng phím mới bấm được. Mười năm sau, tôi đứng trước hàng trăm người trong một khán phòng — và bán được hàng. Cùng một nỗi sợ tiếp xúc người lạ. Chỉ khác quy mô. Khác cái tên tôi đặt cho nó.
Đây là điều ít người nói với bạn: sân khấu là một cái đòn bẩy. Cùng một câu chuyện thật — kể qua điện thoại, bạn chốt được một hợp đồng. Kể cho cả một khán phòng đang lắng nghe, bạn chuyển hóa cả căn phòng trong một buổi. Kỹ năng bán hàng không đổi. Chỉ đòn bẩy đổi. Đó là lý do sân khấu là nền tảng của cả kinh doanh lẫn tuyển đội nhóm.
Nhưng bán được hàng chưa phải chuyện khó nhất.
Giữ người mới khó.
Tôi từng xây đội 40 người, rồi gãy. Nhiều lần. Có lần quay lại, đội chỉ còn 4 người. Bạn biết tôi dựng lại 40 người trong bao lâu không? Dưới 6 tháng. Lần đầu tiên xây đội đó, tôi mất gần 3 năm.
Khác biệt nằm ở đâu?
Lần đầu, mỗi lần đội gãy tôi đổ lỗi nhân viên. Họ yếu. Họ lười. Họ không đủ khát khao. Lần rebuild, tôi câm cái miệng đổ lỗi lại. Tôi ngồi xuống huấn luyện từng người, đi cùng họ tới gặp khách, trực tiếp giúp họ chốt hợp đồng đầu tiên. Họ có tiền. Và khi có tiền, họ tự khắc ở lại — không cần tôi níu một lời nào.
Đội gãy chưa bao giờ vì nhân viên. Nó gãy vì người đứng đầu bận đổ lỗi hơn là bận giúp họ thắng.
Đội nhóm không giữ bằng lời hứa, giữ bằng kết quả bạn giúp họ tạo ra.
Bắt đầu hôm nay: buổi nói đầu tiên của bạn không cần sân khấu lớn
Bạn vừa đọc xong ba kỹ thuật. Giờ tới phần khó nhất.
Không phải khó vì nó rối. Khó vì lát nữa bạn sẽ gấp bài này lại, gật gù “hay đấy”, rồi không làm gì. Bạn chờ. Chờ tới khi thấy mình sẵn sàng hơn. Chờ tới khi bớt run.
Tôi nói thẳng, như một người đi trước: ngày đó không tới.
Mười năm trước tôi cũng chờ. Chờ tới lúc tay hết run mới dám bấm số điện thoại. Nó không hết. Tôi bấm trong lúc tay vẫn run — và chính lần bấm đó mới dạy tôi nói. Tự tin (confidence — sự vững vàng) không đến TRƯỚC lần đầu. Nó đến SAU. Không ai phát tự tin cho bạn trước khi bạn dám đứng.
Nên tuần này, làm đúng năm việc:
- Chọn một chủ đề bạn ĐÃ SỐNG QUA — không phải thứ đọc được, mà thứ bạn tự đi qua và trả giá.
- Gom 5–10 người quen. Phòng khách nhà bạn cũng được. Không cần hội trường.
- Kể thật trong 15 phút. Không thuộc lòng. Chỉ kể lại điều đã sống.
- Trước khi mở miệng, đổi tên cơn run: đừng nói “bình tĩnh, đừng sợ” — nói “tôi đang hứng khởi”.
- Ghim ba câu hỏi trong đầu: họ đang ở đâu, họ sợ gì, họ muốn tới đâu.
Hết. Đó là buổi nói đầu tiên của bạn. Không đèn, không micro. Năm người và một sự thật.
Bạn sẽ không bao giờ thấy mình “sẵn sàng”. Vì sẵn sàng đến SAU khi bước.
Còn nếu bạn muốn một tấm bản đồ để khỏi mò mẫm mười năm như tôi, tôi đã gói tất cả vào checklist 5 bước chuẩn bị cho buổi nói đầu tiên — dành riêng cho người chưa từng đứng trước đám đông. Không cần hoàn hảo. Chỉ cần bước lên.
Món quà tôi để sẵn cho bạn: ebook “7 Bí Quyết Thuyết Trình Tự Tin” — miễn phí, đúng hệ thống tôi dùng từ ngày tay còn run không bấm nổi số điện thoại đến khi đứng lớp 8 tiếng liên tục. Nhận ebook tại đây.
Câu hỏi thường gặp về nỗi sợ nói trước đám đông (FAQ)
Người hướng nội, giọng không hay thì có làm chủ sân khấu được không?
Được. Nói thẳng luôn: năng lượng trên sân khấu là thứ không giả được — nhưng nó không đẻ ra từ phòng luyện giọng. Nó đến từ chỗ bạn thật sự sống trong điều mình nói và thật sự để tâm tới người ngồi dưới. Tôi khởi nghiệp bằng nghề telesale, tay run bấm không nổi số điện thoại, phải nhìn từng phím mới dám bấm. Mười năm sau tôi đứng lớp 8 tiếng liên tục không mệt. Không buổi luyện giọng nào làm được điều đó. Chỉ có nội dung tôi đã sống qua mới làm được.
Tôi không có câu chuyện gì đặc biệt để kể thì sao?
Bạn không cần đặc biệt. Bạn cần THẬT. Khi bạn kể từ điều mình đã sống qua, không còn câu đúng hay câu sai — chỉ còn thật hay diễn. Người nghe quên sạch số liệu và slide đẹp. Thứ họ mang về nhà là khoảnh khắc bạn nói ra điều người khác không dám mở miệng. Một chuyện nhỏ mà thật đánh gục một chuyện lớn mà giả.
Giọng run, giọng yếu có phải là điểm chết không?
Không. Giọng run lúc đầu không giết được bài nói của bạn. Thứ giữ người ở lại không phải giọng mượt — mà là sự thật nằm trong giọng nói đó. Tôi từng đứng trước 40 người, kể lại cú vấp năm 2018 — năm lỗ gần một tỷ, đội tan rã. Giọng tôi không hề tròn trịa. Vậy mà cả phòng im lặng, không một ai cúi xuống nhìn điện thoại. Không phải vì tôi nói hay. Vì họ nghe thấy sự thật.
Nên luyện kỹ thuật thở cho tự tin thuyết trình trước, hay cứ bước lên trước?
Bước lên trước. Kỹ thuật thở có ích, nhưng nó không thay được số lần bạn thật sự đứng đó, nhìn thẳng vào mắt người nghe. Sau khoảng 20 buổi, tôi đã nhìn vào mắt người nghe chừng 600 lần. Không bài tập thở nào, không khóa mindset (tư duy) nào mua lại được 600 lần đó. Bạn học bơi dưới nước — không phải trên bờ.
(Những con số trên là trải nghiệm cá nhân của tôi — kết quả tùy từng người.)
Bước lên đi, tay run cũng được
Bạn sẽ không bao giờ thấy mình “sẵn sàng”.
Cái ngày bạn tỉnh dậy, hết run, thấy mình đủ giỏi để bước lên — ngày đó không tồn tại. Đừng đợi nó. Năm 2015, nếu tôi ngồi đợi hết sợ mới bấm cuộc gọi đầu tiên, giờ này tôi vẫn đang ngồi nhìn cái điện thoại, tay vẫn run trên từng phím số.
Nên tôi làm sẵn cho bạn một thứ.
Bản Checklist 5 bước chuẩn bị cho buổi nói đầu tiên — miễn phí, dành riêng cho người chưa từng đứng trước đám đông. Không lý thuyết. Năm việc cụ thể bạn làm được ngay trong tuần này, để bạn không phải mò trong bóng tối như tôi mười năm trước.
Tải về. In ra. Làm theo từng dòng.
Vì đây là sự thật cuối cùng tôi để lại cho bạn hôm nay: lần đầu tiên của bạn không cần hoàn hảo. Nó chỉ cần XẢY RA — một bước lên phía trước, tay run cũng được.
Bài viết liên quan
- Kỹ năng thuyết trình: biến chuyên môn thành nghề diễn giả được trả tiền
- Thương hiệu cá nhân diễn giả: cách người ta gọi tên bạn khi bạn vừa ra khỏi phòng
- Lộ trình trở thành diễn giả trong 90 ngày
- Kiếm tiền từ sự kiện thuyết trình của riêng bạn
- Làm Chủ Giọng Nói Khi Thuyết Trình: Từ Giọng Run Lạc Tông Đến Giọng Đứng Lớp 8 Tiếng Không Mệt
Về tác giả — Phạm Hùng Cường
Sinh năm 1993 ở Vị Thanh, Hậu Giang; lập nghiệp tại Cần Thơ. Cử nhân Luật Đại học Cần Thơ. Hiện là Giám đốc Văn phòng Tổng đại lý Dai-ichi Life Ninh Kiều.
Hơn 10 năm thực chiến bán hàng, đào tạo và xây đội nhóm — từ tháng 10/2015. Thành viên MDRT (Million Dollar Round Table — bàn tròn triệu đô, chuẩn danh giá ngành bảo hiểm). Đã phục vụ khoảng 9.000 khách hàng. Nhiều danh hiệu Top 1: tuyển dụng & phát triển đội nhóm Dai-ichi Life Việt Nam, Top 1 Miền Nam, Top 1 Mekong, Top 1 GAD Tây Nam Bộ.
Từ một telesale tay run không bấm nổi số điện thoại đến người đứng lớp 8 tiếng liên tục không nghỉ, dạy hàng trăm người. Đi qua 2 lần phá sản, cú lỗ gần 1 tỷ năm 2018, rebuild đội 40 người từ 4 người trong chưa đầy 6 tháng.
“Không có bằng cấp nào chứng minh được bằng kinh nghiệm từng mất gần hết và vẫn đứng lại được.”